Bigos z kiszonej kapusty

Nie bez powodu 20 stycznia obchodzimy święto bigosu. Zimowa pora to idealna pora na takie syte, energetyczne jedzenie. Podanie głosi, że bigos został wymyślony w XV wieku przez gospodynię, która chciała z oszczędności wykorzystać resztki jedzenia, jakie pozostały jej po świętach. Do przygotowywania bigosu używa się poszatkowanej kiszonej kapusty, suszonych borowików i podgrzybków, mięsa wieprzowego lub dziczyzny, kiełbasy, suszonych śliwek oraz mieszanki przypraw takich jak kminek, liść laurowy, ziele angielskie, pieprz. Dodatek czerwonego wina o niskiej zawartości alkoholu dodatkowo podkręca smak potrawy. Bigos, aby był aromatyczny, powinien gotować się na wolnym ogniu przez około 4 godziny. Najczęściej porcja bigosu, którą przygotowujemy jest na tyle duża, że nawet przy dużej imprezie zostaje nam spora część tego przepysznego dania. Najlepiej w tej sytuacji zaraz po zagotowaniu przełożyć bigos do słoików i mocno zakręcić.

Sos warzywny z cukinii

Trudno dokładnie określić, kiedy ketchup pojawił się w Polsce, ale prawdopodobnie stało się to po II wojnie światowej, kiedy produkty zachodnie stały się bardziej dostępne. Dziś propozycja sosu warzywnego zwanego również keczupem z cukinii. Chcąc wykorzystać jeszcze plony z ogródka, postanowiliśmy przygotować sos z cukinii, wzbogacony jabłkami i przecierem pomidorowym. Jest to sos do stosowania na zimno, do pieczonych mięs, deski serów, do  chipsów albo frytek. Cukinia jest warzywem niskokalorycznym, bogatym w błonnik i witaminy A, C i K oraz w minerały takie jak potas i magnez. Dzięki temu, ketchup z cukinii jest lekkostrawny i może być spożywany nawet przez osoby na diecie niskokalorycznej. Ma też mniej cukru i soli niż sklepowe ketchupy. Zachęcamy do wykorzystania tego co przechowujemy w piwnicach i spiżarkach aby w pełni wykorzystać dary natury.

Muffiny wytrawne

Oczywiście jak wszyscy wiemy, muffiny nie muszą być zarezerwowane wyłącznie dla słodkich wypieków. Przykładem tego są nasze wytrawne babeczki z warzywami serem żółtym i kiełbasą. Te apetyczne, kolorowe babeczki są doskonałym wyborem na śniadanie lub jako przekąska do pracy, szkoły czy do zabrania w podróż. Wariacji na temat wytrawnych maffinek jest wiele. Możemy dodatki stosować zamiennie. I tak zamiast proponowanego przez nas brokułu możemy dodać  pomidor suszony, paprykę, ogórek konserwowy,  gotowaną marchewkę, kalafior lub kukurydzę. To samo dotyczy dowolności użycia serów, świetnie zamiast żółtego sprawdzi się ser pleśniowy, mozzarella, camembert. Kiełbasę albo boczek możemy zastąpić chudszą wędliną typu kiełbasa szynkowa czy po prostu szynką. Świetnym uzupełnieniem do babeczek będą przeróżne sosy i dipy. To świetny sposób na podkreślenie smaku wytrawnych muffinek. Guacamole, hummus, tzatziki czy klasyczny sos czosnkowy to tylko kilka z wielu możliwości.

Pieczarki faszerowane mięsem

Pieczarki są jednym z najpopularniejszych grzybów konsumowanych na całym świecie. Obecnie są bardzo popularne i łatwo dostępne, jeszcze w XVI wieku biała odmiana uchodziła za rarytas i trafiała tylko na stoły najzamożniejszych. Najbardziej znane są: pieczarka biała o niewielkich rozmiarach i bardzo jasnych kapeluszach oraz brązowa pieczarka portobello, która osiąga większe rozmiary, ma dużo ciemniejszy kolor, intensywny smak i jest bardziej mięsista od tradycyjnej odmiany. Pieczarki są niskokaloryczne, a jednocześnie bogate w białko i błonnik. Są dobrym źródłem wielu witamin i minerałów, takich jak witaminy z grupy B, witamina D, selen, miedź i potas. Pieczarki można spożywać na wiele sposobów - surowe, smażone, duszone, marynowane, solone,  grillowane lub pieczone. Są one popularnym dodatkiem do sałatek, zup, sosów, potraw mięsnych, a także pizzy. A co nam podkreśli smak pieczarek? Do pieczarek doskonale pasują podstawowe dodatki takie jak: sól, pieprz, czosnek i cebula. Smak pieczarek świetnie uwydatnią także: rozmaryn, majeranek, jałowiec, curry, cynamon, gałka muszkatołowa, lubczyk, papryka, pieprz, natka pietruszki, tymianek, koper, anyż i zioła prowansalskie.

Twaróg wędzony

Ser twarogowy możemy uwędzić przy okazji wędzenia mięs: szynki, schabu czy fileta z kurczaka. Taki uwędzony twaróg pachnie cudownie, wygląda bardzo smakowicie i jest pyszny. Idealny do kanapek oraz sałatek lub jako przekąska na desce serów z serami dojrzewającymi. Polecamy samemu przygotować twaróg, ale równie dobrze sprawdzi się twaróg ze sklepu. Konsystencja sera powinna być zwarta i najlepiej żeby był wyrobem o wyższej zawartości tłuszczu. Chudy twaróg można przygotować, ale należy mieć na uwadze, że finalnie się rozpada, trzeba z nim postępować bardzo delikatnie. Najlepiej umieścić go w siatce do wędzenia i nie wieszać ale kłaść na półce. Najlepszy jest tłusty twaróg – w kostce, w krążku, w gomółce. Jeśli robimy twaróg sami możemy nadać mu dowolny kształt korzystając z koszyczków serowarskich (stożek, walec, kwadrat, prostokąt, serce) lub z chust tworząc klinki. Do przygotowania twarogu przyda się jakieś naczynie przygotowania solanki, miska, garnek do moczenia w solance, siatka wędzarnicza i sznurek wędzarniczy (u nas klinki układanie na półce, więc nie skorzystaliśmy z tych elementów),zrębki wędzarnicze i oczywiście wędzarnia: automatyczna, elektryczna, balkonowa lub w garnku. Korzystajmy z możliwości swoich wędzarni i bierzmy się do wędzenia twarogów.  

Cajun przyprawa amerykańska

Cajun zwana przyprawą kajeńską jest jedną z najczęściej i najchętniej używanych przyprawa świata. Cajun to charakterystyczna przyprawa kuchni Luizjany w USA. Podstawą smaku jest pieprz cayenne oraz słodka papryka. Nie mniej ważne są też pozostałe przyprawy takie jak sól, pieprz czarny, czosnek, cebula, oregano, tymianek, tworzące wyjątkową kompozycję niebanalnego smaku oraz aromatu. Przyprawa Cajun jest wszechstronna i może być wykorzystywana do wielu rodzajów potraw. Od klasycznych dań, takich jak krewetki, kurczak czy kiełbasa, po ziemniaki, ryż i warzywa. Wszystkie potrawy nabierają wyrazistego charakteru po dodaniu tej mieszanki przypraw. Przyprawę Cajun stosuje się bezpośrednio na mięso, rybę lub kurczaka przed smażeniem lub pieczeniem. Można obsypać tą przyprawą krojone pomidory i włożyć do piekarnika. Dobrym pomysłem jest prażenie obtoczonych lub posypanych przyprawą Cajun orzechów i nasion; uzyskamy w ten sposób pikantną przekąskę. Połączenie przyprawy Cajun z pomidorem cebulą i oliwą daje nam pikantną salsę. A samo połączenie przyprawy z oliwą  będzie idealną pikantną marynatą. Warto wspomnieć, że cajun, to nie tylko styl gotowania, to prawdziwa filozofia kulinarna, która wywodzi się z Luizjany. Krainy gdzie mieszają się wpływy kultury francuskiej, afrykańskiej i hiszpańskiej, tworząc niepowtarzalną mozaikę smaków. Charakterystyczne dla kuchni cajun są intensywne przyprawy, bogactwo aromatów i połączenie różnorodnych składników, tworzące wyborne potrawy, które kuszą podniebienia każdego smakosza. Nieraz nie potrzeba wiele aby za pomocą podstawowych przypraw przyrządzić pyszne danie czy przekąskę.

Spaghetti z małżami

Kuchnia włoska, znana jest ze swojej prostoty i świeżych składników, cieszy się ogromną popularnością na całym świecie. To przede wszystkim ręcznie robione makarony i pizza, do których używa się dojrzewających we włoskim słońcu pomidorów i oliwy z oliwek. Nieodłącznym elementem regionalnej kuchni jest makaron, który powstaje z pszenicy durum i wody, czasem dodaje się do niego również jajka. Spaghetti to niewątpliwie podstawa dań kuchni włoskiej. To klasyczny, długi, prosty makaron. Takie długie rodzaje makaronu podaje się zwykle z niezbyt ciężkimi sosami na bazie oliwy, aby łatwo było je nawinąć na widelec. Włoski obiad to porcja makaronu i warzywa, choćby w formie sałatki. Popularna jest też sałata z dodatkiem jedynie soku z cytryny i oliwy z oliwek. Ziemniaki jada się rzadko, częściej na północy, zazwyczaj jako frytki lub smażone talarki. Kolacja jest najbardziej obfitym posiłkiem w ciągu dnia. Chcemy zaproponować ciemny makaron znany też jako makaron sepia, ma nie tylko ciemną barwę, ale też oryginalny, specyficzny smak oraz zapach, z wyraźnie zaznaczoną morską nutą. Makaron z atramentem kałamarnicy lub mątwy jest słonawy, rybny, bardzo wyrazisty. Do niego proponujemy sos z małży na bazie oliwy z czosnkiem, białym winem i pietruszką. Do tego kieliszek schłodzonego Prosecco lub wina białego na bazie szczepów Sauvignon Blanc, Albarino, Verdejo i Torrontes. Świetnym połączeniem do owoców morza są także wina różowe Chardonnay i Pinot Noir.

Schab peklowany

Kolejna odsłona wędliny do kanapek z szynkowaru. Schab peklowany w marynacie ziołowej. Szynkowar to urządzenie dla miłośników wędlin, którzy chcą być pewni tego, co jedzą, ale nie gustują w sklepowych wyrobach. Można w nim przygotować wszystkie produkty mięsne: szynki, bloki mięsne, mielonki, pasztety, mortadele, golonki, boczki i salcesony. W odróżnieniu od mięs pieczonych w rękawie wyroby z szynkowaru są bardziej zbite, a dzięki temu łatwiejsze do krojenia. Dla produktów, które składają się z dużych kawałków mięsa, pierwszym krokiem jest zamarynowanie mięsa. Przepisy na marynaty mogą być bardzo różne, najczęściej wykorzystujemy sól peklującą i odpowiednie do wyrobu przyprawy i zioła. Czas jaki potrzebujemy do peklowania w marynacie jest różny dla różnych gatunków mięsa i przyjętego sposobu peklowania. Szynkowar składa się z walcowatego korpusu wraz ze spiralną nakładką. W zależności od wielkości ma pojemność ok. 1-3 kg. Pozwala na jednorazowe przygotowanie wyrobu mięsnego o tej wadze. Po ułożeniu mięsa w szynkowarze, najlepiej w woreczku do tego przystosowanym, używamy spiralnej nakładki, która skompresuje mięso. Tak przygotowany wkład mięsny przechowuje się w lodówce ok. 24 godz., aby miał zbitą strukturę, a ostatecznie formę mięsnego bloku. Należy również wspomnieć o możliwości użycia termometru (na środku wieczka od nakładki znajduje się otwór na termometr), który należy wbić bezpośrednio w mięs i dzięki temu możemy kontrolować temperaturę przygotowywania wędliny, co jest bardzo ważne przy produkcji domowych przetworów. Szynkowar należy włożyć do garnka z gorącą wodą i zgodnie z przepisem parzyć we właściwej temperaturze (ok. 70-90°C) przez określony czas, przeważnie ok. 2-3 godz. Gdy skończy się parzenie, należy pozostawić szynkę do ostudzenia, a następnie leżakowania w lodówce (najczęściej ok. 24 godz.).

Soczewica a’la falafel

Falafle to popularny na Bliskim Wschodzie „fast food”, smażone w głębokim tłuszczu kulki. Najczęściej wytwarza się je z ciecierzycy, fasoli fava lub kombinacji tych dwóch. Większość przepisów zawiera szeroką gamę ziół, przypraw i innych składników, takich jak cebula, pietruszka, kolendra, przecier czosnkowy, kminek, czarny pieprz, mąka i olej roślinny. Danie najprawdopodobniej wywodzi się z Egiptu. Spekuluje się, że jego historia może sięgać historii faraonów. Jednak najwcześniejsze pisemne wzmianki o falaflach ze źródeł egipskich pochodzą z XIX wieku. Można domniemywać, że olej był prawdopodobnie zbyt drogi, aby można go było używać do głębokiego smażenia w starożytnym Egipcie. My jak zwykle idziemy trochę pod prąd i postanowiliśmy jako produkt główny wykorzystać soczewicę zieloną wzbogaconą rodzimymi warzywami, tj. marchew, pietruszka czy cebula. Już na starcie dobra wiadomość dla dbających o linię, soczewica zielona ma ok. 116 kcal w 100 g a cieciorka 164 kcal w 100 g. Dla nadania im orientalnego smaku wykorzystaliśmy te same przyprawy jak w tradycyjnych falaflach oraz te bardziej charakterystyczne dla kuchni hinduskiej jak imbir czy kurkuma. Druga modyfikacja dotyczyła obróbki termicznej. Nie smażyliśmy naszych kotlecików w głębokim oleju, tylko upiekliśmy ich 2 blachy w piekarniku. Naszym mottem od zawsze jest radość z gotowania i wykorzystanie dobrodziejstw innych kuchni do eksperymentowania.  

Schab nadziewany

Klasyczną potrawą ze schabu są oczywiście kotlety schabowe w panierce z bułki tartej. To bezapelacyjny król obiadów. Ponadto kotlety można przygotować na wiele sposobów: saute, z kością lub bez kości, smażony lub pieczony, marynowany lub w sosie. Można jednak nieraz odejść od tradycji zwłaszcza, że przed nami okres świąteczny i zrobić schab z bakaliami. Ponieważ nie mogliśmy się zdecydować czy bardziej smakuje nam schab ze śliwkami czy schab z morelami, zrobiliśmy 2 w jednym. Morele pomogą nam przywrócić równowagę kwasowo-zasadową. Są źródłem energii, wspomagają koncentrację i zapobiegają rozwojowi anemii. Używamy je do owsianek, koktajli mlecznych, surówek, ciasteczek, keksów, batoników. U śliwek suszonych duża zawartość błonnika przeciwdziała gromadzeniu się cholesterolu i tłuszczu w komórkach. Dlatego zaleca się jedzenie kilku, kilkunastu suszonych śliwek dziennie, aby wyeliminować problemy z zaparcia. Śliwka suszona jest składnikiem  świątecznego kompotu czy dietetycznego dania (jogurtu), znajdziemy ją również w sosie do mięs, sałatce lub jako element farszu do pierogów.

Azjatyckie curry

Dla kuchni azjatyckiej charakterystyczne są: obfitość warzyw, niskokaloryczność i aromatyczność. Sposób odżywiania mieszkańców Azji różni się w zależności od regionu. Wśród najbardziej znanych kuchni azjatyckich wymienia się kuchnię chińską, japońską, tajską i indyjską. I tak np. w kuchni Japonii stawia się na ryby i owoce morza, oraz warzywa, ryż i sos sojowy. Indie natomiast, w których sos sojowy jest praktycznie niestosowany, znane są z wykorzystania aromatycznych przypraw, tj. kolendra, curry, chili, szafran, goździki, cynamon, pieprz i kardamon. Hindusi bazują na warzywach strączkowych: ciecierzycy, grochu, fasoli, soczewicy. Na ich bazie powstają zupy, curry, sałatki, tworząc potrawy bardzo sycące i rozgrzewające.

Pierogi dyniowe z fetą

Propozycja dla miłośników potraw z dynią. Oraz fanów pierogów. Pierogi z wytrawnym nadzieniem. Jesień to idealna pora na przetwory z dyni. W przepisie użyliśmy dyni hokaido, która ze względu na dużą zasobność w beta-karoten ma bardzo dobry wpływ na wzrok. Poprawia także działanie naszego układu odpornościowego. Jest nieodzownym wsparciem w rozwiązywaniu problemów z trzustką, śledzioną i żołądkiem. Wspiera odbudowę błony śluzowej. Ponadto wspiera prawidłowe działanie wątroby i nerek. Dodatkowo dynia ma świetne osiągnięcia w kosmetyce. Kosmetyki, które w swoich recepturach zawierają dynię, odmładzają, poprawiają nawilżenie skóry oraz dodają jej blasku. Zawarte w dyni witaminy, enzymy i przeciwutleniacze aktywizują regeneracje komórek oraz delikatnie rozjaśniają. Olej z pestek dyni wykazuje silne działanie nawilżające, zmniejsza widoczność zmarszczek, napina i wygładza skórę. Zawarte w oleju enzymy złuszczają martwy naskórek. Ale wróćmy do naszego przepisu. Z pewnością pracę w przyrządzaniu pierogów usprawnią nam różnego rodzaju wykrawaczki, foremki do pierogów i uszek czy pierożnice.

Kurczak Kentucky

Obiad w typie american fast food. Zdania są podzielone jeśli chodzi o wpływ fast foodów na nasze zdrowie, z pewnością trudno je nazwać fit, ale każdy z nas ma od czasu do czasu na potrawę wyrazistą w smaku, niekoniecznie z kategorii „samo zdrowie”. Dodatkowo nie da się ukryć, że restauracje serwujące fast foody są wszędzie. Wszechobecne hot dogi, hamburgery, kebaby czy bary z kurczakiem wpisane są w naszą teraźniejszość jak kiedyś bary mleczne. Poniższa propozycja łączy w sobie aromat wielu ziół i aby odciążyć nasze organizmy od tłuszczu przygotowana jest w piekarniku a nie w głębokim oleju. Przez to może nie wpisuje się w kanon szybkiego jedzenia, a przygotowanie, wraz z czasem oczekiwania wyniesie ok. 1,5 godz. Jak sami się jednak przekonacie, nasz kurczak Kentucky nic przez to nie traci na swoich walorach aromatycznego fast foodu. Plusem jest również możliwość przechowywania niewykorzystanej panierki w szczelnym opakowaniu w lodówce. 

Zawijane zrazy babci Basi

Każdy z nas ma w rodzinie geniusza kulinarnego, który swoją miłość przelewa na przepyszne dania, dedykowane specjalnie dla nas. Ci domowi wirtuozi garnka i patelni latami ulepszają swoje receptury i przekazują je następnym pokoleniom, aby pamięć o nich nie zaginęła. Proponujemy Wam jeden z takich przepisów, znany, niezawodny, z historią czyli zrazy babci Basi. Klasycznie zrazy potrawa z kawałków podsmażanego i duszonego mięsa z dodatkiem warzyw i przypraw. Popularne rolady na Śląsku podawane na niedzielny obiad z modrą kapustą rozprzestrzeniły się na pozostałe części Polski jako zrazy wołowe. Istotną sprawą w przygotowani tego dania jest wybranie odpowiedniego mięsa wołowego (udziec, rostbef, pierwsza krzyżowa lub ligawa), powinno być jędrne, zwarte i soczyste. Mięso na zrazy ma niewiele tłuszczu i po przygotowaniu zachowuje delikatny smak. Do uzupełnienia smaków dorzucamy własne ukiszone ogórki, wędzony boczek, ulubioną musztardę i warzywa lub grzyby, czyli albo to co lubimy lub mamy w zasięgu ręki.

Wołowina pieczona

Kawałek wołowiny: karczku lub łopatki jest dobrą propozycją na obiad. Upieczona w garnku rzymskim lub naczyniu żaroodpornym a następnie posypana sezamem może być również użyta jako „wkładka” mięsna do ramenu. Poniższy przepis to pomysł na marynatę suchą. Nieskomplikowaną. Wystarczy wymieszać zioła lub użyć gotowej mieszanki przypraw, natrzeć mięso i włożyć do lodówki na ok. 24 h.  O wartości odżywczej wołowiny decyduje zawartość i skład białka oraz tłuszczu,  walorem zdrowotnym mięsa wołowego jest wysoka zawartość lekko strawnego i łatwo przyswajalnego białka (18−23%). Natomiast zawartość tłuszczu to zawartością tłuszczu, nie przekracza 5%. Wartości odżywcze mięsa to przede wszystkim witaminy z grupy B – odpowiadają za prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego. Wpływają na proces metaboliczny, uczestnicząc w przyswajaniu węglowodanów, łagodzą stan napięcia nerwowego, a także poprawiają funkcjonowanie naszego mózgu. Czyli samo zdrowie.

Keczup domowy

Keczup to zimny sos pomidorowy łagodny lub ostry stosowany jako dodatek do frytek, pizzy, kanapek, mięs czy zapiekanek. Keczup wbrew ogólnemu poglądowi nie został stworzony w Stanach Zjednoczonych, ale w kolebce wynalazków czyli w Chinach. Pierwotnie kechup był dodatkiem do potraw z ryb.  Niektórzy używają keczupu aby zabić smak potraw, które spożywają. Jednak mamy nadzieję, że poniższy przepis użyjecie jako dopełnienie smaku potraw a nie ich zagłuszenie. Do domowej produkcji keczupu najlepiej nadają się pomidory polne.

Gulasz z jelenia

Mięso z jelenia najsmaczniejsze jest z początku okresu polowań czyli pozyskiwane na przełomie sierpnia i września. Można go przyrządzać w najrozmaitszy sposób, traktując jego mięso jak wołowinę. Od wieków spożywanie dziczyzny jest znane w Polsce. Kiedyś dziczyzna stanowiła podstawę jadłospisu szlachty i możnowładców, w PRL-u zarezerwowana była dla „dewizowców”, dziś możemy ją nabyć bez problemu w niektórych marketach. Dziczyzna jest wyjątkowo smakowita i aromatyczna, można powiedzieć, że ze względu na sposób żywienia się zwierząt jest eko. Gulasz z jelenia zrobiony w szybkowarze idealnie nadaje się na nadchodzące jesienne obiady.

Cukinia to wdzięczne do przygotowywania potraw, warzywo z rodziny dyniowatych. O dość neutralnym smaku sprawdzi się jako dodatek do mięs, sałatek, marynat oraz w przy przygotowywani ciast. Zaletą jest niska kaloryczność ok. 15 kcal w 100 g produktu, co niewątpliwe zadowala osoby na różnego rodzajach dietach. Pasztet z cukinii to ciekawe rozwiązanie na przystawkę w czasie lata, lekkostrawny i aromatyczny z pewnością wpisze się w jadłospis niejednego menu.

Kolejna keto propozycja na obiad lub przystawkę. Trochę pracochłonna, ale warta włożonej pracy. Sprawdzi się na co dzień i od święta. Składniki ogólnie dostępne, popularne i przez większość lubiane. Na dodatek wpisuje się w dietę ketogeniczną. Wszystkie składniki użyte do wykonania rolady są wskazane w diecie keto. Wśród produktów, których nie powinno zabraknąć w tej diecie znajdują się m. in. oliwki, awokado, olej kokosowy, oliwa, tłuste ryby i mięso, orzechy, migdały, tahini, jaja i dużo zielonych warzyw.